تحقیق اصطلاحات اقتصادی از نظر اسلام

تحقیق اصطلاحات اقتصادی از نظر اسلام در 68 صفحه فایل ورد قابل ویرایش

قسمتی از متن و فهرست

فهرست

واژه اصلاحات 
واژه اصلاحات اقتصادی
انحراف ها و عرصه های اصلاحات اقتصادی امام علی ‍(ع)  
انحراف در بینش ها   
اصلاحات علوی   
الف. موعظه و برحذر داشتن مردم از خلاف   
ب. ارائه الگوی عملی به مردم 
ج. نظارت بر بازار و مجازات متخلفان 
انحراف در رفتار خلفا و کارگزاران   
الف. حکومت دنیا پرستان و توزیع ناعادلانه مناصب  
ب. توزیع ناعادلانه بیت المال  
ج. نگهداری بیت المال تا پایان سال   
اصلاحات علوی   
الف. عزل کارگزاران ناصالح و انتخاب عمال صالح   
ب. مراقبت از کارگزاران و تنبیه خطاکار  
ج. استردادبیت المال
د. تقسیم بیت المال به طور مساوی 
ه. تعجیل در تقسیم بیت المال 
موانع اصلاحات علوی  
نتیجه گیری
مراجع  

واژه اصلاحات :

اصلاح در لغت عرب ضد افساد شمرده و اصلاح شی ء بعد از آن افساد آن را به اقامه و برپاداشتن آن معنا کرده اند. در فرهنگ نامه سیاسی و اقتصادی و نیز در لغت نامه دهخدا، اصلاحات به مجموعه تغییرهایی گفته می شود که در جهت بهبود اوضاع اجتماعی، در چارچوب نظام تثبیت شده انجام می گیرد.

در قرآن کریم، واژه اصلاح و افساد و مشتقات این دو مکرر به کاررفته است. در اصطلاح قرآنی، اصطلاحات اجتماعی به کوشش برای تحقق آموزه ها و دستورهای اجتماعی اسلام اطلاق می شود و مصلح به کسی گفته می شود که در راه تحقق شریعت الهی بکوشد؛ از این رو، پامبران در قرآن مصلح نامیده شده اند. در مقابل، مفسد به کسی گفته می شود که از تحقق آموزه ها و احکام الهی جلوگیری کند. علامه طباطبایی در ذیل آیه 205 سوره بقره: و اذا تولی سعی فی الارض لیفسدفیها؛ «و چون برگردد (یا ریاستی یابد) بکوشد تا در زمین فساد کند» - که درباره منافقان وارد شده – می نویسد:

مقصود از فساد، فساد در تشریع است؛ زیرا خداوند آن چه را در دین وجود دارد، برای اصلاح اعمال بندگان تشریع کرده است تا در نتیجه آن، اخلاق و ملکات نفوس آنان را اصلاح کند و به سبب آن، جان انسان و جامعه بشی اصلاح شود و انسان ها به سعادت در دنیا و آخرت دست یابند.

بر این اساس، اصطلاحات در قرآن نیز به معنای تغییر در جهت بهبود اوضاع اجتماعی است؛ با این تفاوت که از دیدگاه قرآن، بهبود وقتی پدید می آید که احکام خداوندا اجرا شود.

حضرت امیر (ع) نیز واژه اصلاح و مشتقاتش آن را...

واژه اصلاحات اقتصادی:

امروزه واژه اصلاحات اقتصادی در دومعنا به کار می رود: 1. مجموعه اقدام هایی که برای آزاد سازی اقتصاد و خصوص سازی و کم کردن دامنه دخالت های دولت در اقتصاد صورت می پذیرد؛ 2. مجموعه اقدام هایی که برای رفع مشکلات اقتصادی چون تورم، بیکاری، کمبود سرمایه گذاری و توزیع نابرابر درآمد و مانند آن انجام می شود.

همان گونه که پیش تر گفتیم، حضرت امیر (ع) واژه اصلاحات اقتصادی را به کار نبرده است؛ ولی براساس آن چه درباره اصلاحات از دیگاه وی بیان کردیم، می توان گفت: اصلاحات اقتصادی از دیدگاه امام، به معنای احیای دوباره آموزهای اسلام و مبارزه با بدعت ها و انحراف ها و حوزه اقتصاد است. اصلاحات اقتصادی و مفهوم پیشین با اصلاحات اقتصادی در عصر ما رابطه ای تنگاتنگ و در عین حال پنهان دارد؛ از این رو، نیازمند توضیح است. اصلاحات اقتصادی به مفهوم «مجموعه اقدام ها برای بهبود اوضاع اقتصادی و رفع مشکلات چون تورم، بیکاری ناعادلانه ثروت و درآمد»، با اصلاحات اقتصادی به مفهوم «احیای دوباره آموزه ها و دستورهای اسلام در حوزه اقتصاد» به یک شرط مترادف می شوند و...

اصلاحات علوی

الف. موعظه و برحذر داشتن مردم از خلاف

امیر مومنان (ع) برای برخورد با انحراف های مزبور و اصلاح آن ها ذیل را انجام داد:

الف. در خطبه ها و سخنان فراوانی، مردم را به رعایت احکام و قوانین الهی، انفاق مال، دستگیری از فقیران، پرهیز از انباشت مال و رباخواری دعوت کرده است. برای نمونه، بخش هایی از سخنان حضرت  را نقل می کنیم:

خداوند با دلایل واضح خود برای شما جای عذر باقی نگذاشته و حجت را بر شما تمام کرده است و برایتان بیان فرموده که چه کارهایی را خوش دارد و چه کارهایی را خوش ندارد تا از آن چه خوش دارد، پیروی نکنید و از آن چه ناخوش دارد، اعراض نمایید …

بدانید که بندگان خدا که مومن حلال می شمارد در این سال، چیزی را که در نخستین سال حلال می شمرد و حرام می داند در این سال، چیزی راکه در نخستین سال حرام می دانست. بدعت هایی که مردم در دین نهاده اند، حرامی را برشما حلال نمی کند؛ بلکه حلال همان است که خدا حلال کرده و...